Forum Obserwatora III

[strzelba]

To jedna z najstarszych chodzieskich ulic. Powsta?a najprawdopodobniej na bazie którego? z trzech szlaków handlowych, na skrzy?owaniu których lokowano Chodzie?, wychodz?c od rynku w dó?.

Wed?ug jednej z najstarszych znanych wzmianek dotycz?cych ulic – z lat 1548-1550 – nazwano j? „ulic? do jeziora Wielkiego,” lub „ulic? wiod?c? z miasta w stron? jeziora po?o?onego ko?o wsi Rataje.” Jak nietrudno si? domy?le? chodzi tu o jezioro Miejskie.

W ró?nych ?ród?ach pojawiaj? si? ró?ne nazwy tej ulicy, jednak?e zwykle s? to wariacje wi???ce j? b?d? to z jeziorem, b?d? z blisko?ci? Rataj.

W 100 lat po lokacji miasta, nazw „droga” i „ulica” u?ywano wymiennie. Denotacje obu poj?? równie? zbytnio si? nie ró?ni?y. Tak wi?c jedna z g?ównych arterii Chodzie?y, z du?ym prawdopodobie?stwem mog?a by?, na ca?ej swej d?ugo?ci do jeziora, nieutwardzon?, okresowo b?otn? zje?d?alni?.

W wiekach XVI, XVII i XVIII, przebieg ulicy by? w istocie wi?c nie ró?ni? si? od przebiegu dzisiejszego. Teksty ?ród?owe mówi?, cho? nie zawsze wprost, ?e dochodzi?a jedynie do jeziora.

Najistotniejsz? ró?nic? ze stanem dzisiejszym (oczywi?cie poza stanem nawierzchni) jest kierunek ruchu. Od renesansu pocz?wszy, okre?lano j? zarówno jako wiod?c? do miasta, jak i prowadz?c? z miasta – a dzisiaj jest jednokierunkowa.

W pocz?tkach XVIIIw ulica Wojska Polskiego figurowa?a równie?, jako ulica Wielka (zapewne nadal w kontek?cie nazwy jeziora). Ostatecznie arteri? ochrzczono mianem D?ugiej.

Ulica D?uga by?a pocz?tkiem wylotu z miasta, prowadz?cego nast?pnie ulic? Szpitaln?, znan? równie? jako ulica Zygmunta (bynajmniej nie Augusta – dzi? Krasi?skiego) na rozwidlenie si? w Ratajach. Z tego w?z?a, podobnie jak i dzi?, mo?na by?o wyruszy? przez Szamocin w kierunku kwitn?cych wówczas miast Nak?a i Kcyni, albo w kierunku Pietronek, przez Margonin do Gniezna.

Zako?czony dzi? ?lepo odcinek Wojska Polskiego, od Krasi?skiego i Staszica w dó?, charakteryzuje si? podobn? zabudow?, jak powsta?e w XVIII wieku Nowe Miasto, czyli ulica Ko?ciuszki. Mo?na stad wnioskowa?, ?e ta cz??? miasta rozwija?a si? w zbli?onym okresie.

W?a?nie ówczesny charakter ulicy D?ugiej – zwarta zabudowa domów z muru pruskiego, cz?sto krytych gontem, zadecydowa? o cz?stym pojawianiu si? w tej okolicy ognia. Na przyk?ad 23 czerwca 1834 roku mieszka?cy tak hucznie obchodzili Noc ?wi?toja?sk?, ?e sp?on??o 9 domów i 9 stajni.

W drugiej po?owie XIX wieku zaborcy oprócz kulturkampfu przynie?li nam równie? popraw? warunków technicznych – w?adze pruskie wybrukowa?y nawierzchni? ulicy, a chodniki po jej obu stronach wy?o?y?y p?ytami. W roku 1912 na dzisiejszej Wojska Polskiego pojawi?y si? lampy gazowe.


Wówczas po raz kolejny zmieni?a si? nazwa ulicy.

http://img371.imageshack....bismarck4at.jpg

Po raz pierwszy w historii na wybór jej imienia wp?yn??y wzgl?dy polityczne. Zgodnie z duchem epoki ulic? ochrzczono nazwiskiem Bismarcka.

W ko?cu XIX i pocz?tku XX wieku ulica zyska?a mniej wi?cej taki wygl?d, jaki ma dzi? – chodzi oczywi?cie o domy.

Po odzyskaniu wolno?ci, na fali wydarze? naszego powstania, mieszka?cy znale?li bohatera i nadali tej ulicy imi? Józefa Raczkowskiego, które nosi?a przez 20 lat, a? do II wojny.

W jaki? czas po wojnie, dok?adnie nie wiem jednak kiedy, ulica znów zmieni?a nazw? tym razem na Józefa Stalina, które przetrwa?o do jego ?mierci.

W latach 1956/57 nast?pi?a kolejna zmiana nazwy na funkcjonuj?c? do dzi? ulic? Wojska Polskiego.

Po roku 1989 w wielu miastach ca?ego kraju hurtowo zabierano si? za zmiany nazw. Efektem tej „rewolucji” by?a w Chodzie?y uchwa?a Rady Miejskiej z 1991 roku, która zbiorczo regulowa?a nazwy ulic mi?o?ciwie oszcz?dzaj?c jednak Wojska Polskiego – cho? by?y zakusy np. na Pi?sudskiego.

[Watcher]

Proponowa?bym jednak w nazwie tematu wymienia? równie? aktualn? nazw? Edytuj?.

Zdj?cie z wie?y, oko?o 1917 rok.

[DonSzumerro]

Watcher mam do Ciebie pytanie czy zdj?cia jakie zamieszczasz w tych poszczególnych tematach zwi?zanych z Chodzie?? s? w Twoim posiadaniu?i czy by?by? w stanie je sprzeda??

[Watcher]

Nie, mam jedynie elektroniczne ich wersje.

[balbon]

Dodam , ?e przy tej ulicy , a w?a?ciwie na rogu ( skrzy?owanie z Krasi?skiego ) mie?ci? si? drewniany kosció?ek pw. ?w. Trójcy. Obok by? pobudowany ma?y szpital , co? w rodzaju schroniska dla biednych. Ko?ció? podzieli? los wiekszo?ci domów z tej ulicy.
Z po?ogi ocala? jedynie obraz ?w. Trójcy , który s?yn?? z cudów i wierni pielgrzymowali do niego z ca?ej Wielkopolski.
Dzi? na tym miejscu stoi sklep , mozna sobie kupi? jak?? pietruch? lub marchewk?
( jak kto woli)
Chodz? s?uchy , ?e w piwnicy którego? z domów zachowa?y si? jeszcze fundamenty tego ko?ció?ka.